Segundo os expertos,
reducir a semana laboral ten múltiples beneficios. O máis obvio:
facilitar a conciliación entre actividade laboral e vida persoal.
Con todo, tamén hai quen aseguran que en realidade sería unha
medida menos efectiva que apoiar ás empresas que ofrezan, na medida
das súas posibilidades, flexibilidade horaria aos traballadores/as.
É dicir, evitar do todo eses días nos que é imposible conciliar ou
desconectar e non reducilos de cinco a catro.
Fai cen anos, tras
unha durísima folga que ata ocasionou unha intervención militar, o
Estado español converteuse (polo menos, sobre o papel) no primeiro
país europeo en aprobar a xornada laboral de oito horas. Un fito
social que agora poderiamos estar a piques de superar se, como
asegurou o vicepresidente segundo, Pablo Iglesias, o Goberno
«explora» incorporar a semana laboral de catro días. Deixando á
marxe a conveniencia de lanzar un debate deste calado en plena crise
económica, para a maioría dos traballadores/as a medida plantexa
unha serie de suxestivas vantaxes. Polo menos sobre o papel.
Vantaxes e
desvantaxes
Segundo os expertos,
reducir a semana laboral ten múltiples beneficios. O máis obvio:
facilitar a conciliación entre actividade laboral e vida persoal.
Parece lóxico supoñer que unha fin de semana de tres días
permitiranos dedicar máis tempo á familia e as aficcións, o que
ademais redundará na nosa saúde. Reduciríanse os problemas de
estrés e, con iso, o gasto asociado a paliar as súas consecuencias.
Un aforro ao que a sanidade pública podería sumar os derivados da
menor incidencia da siniestralidade laboral e de doenzas tipicamente
ligadas ao sedentarismo.
Con todo, tamén hai
quen aseguran que en realidade sería unha medida menos efectiva que
apoiar ás empresas que ofrezan, na medida das súas posibilidades,
flexibilidade horaria aos traballadores/as. É dicir, evitar do todo
eses días nos que é imposible conciliar ou desconectar e non
reducilos de cinco a catro.
Sector
laboral, clave
Por outra banda, non
é unha opción viable para todos os sectores; a maior parte das
empresas adicadas á produción abren só entre semana mentres que
moitas das de servizos (como na hostalería ou no comercio) tamén o
fan en fins de semana ou parte deste. É dicir, no mercado laboral
hai diferentes modalidades de traballo con libranzas que non se
rexen polo calendario. E, é máis, unha fin de semana de tres días
supoñerá maior demanda por parte dos traballadores/as que poden
gozar dos servizos que ofrecen os que non descansan.
Mellora da
produtividade e medre do emprego
Por paradoxal que
poida resultar parece que cando sabemos que temos menos tempo para
realizar unha tarefa somos moito máis eficientes que cando non
existe esa presión. O problema é que isto aínda non é algo
demostrado nin xeneralizable a todas as terefas e persoas, por
non falar de que a produtividade non é sempre cuantificable.
Por outra banda, que
os traballadores/as/as descansen non implican que tamén o fagan as
instalacións, nin sequera nas empresas nas que fose posible parar
tres días, así que, por que non aproveitar os días de libranza do
persoal para que outros traballadores/as desempeñen o seu traballo e
incrementen a produtividade da empresa? É dicir, reducir os días de
traballo duns servirá para dar emprego a outros.
A pega é que o
debate xorde nun momento no que a tecnoloxía está a revolucionar a
produtividade en moitas empresas. Aínda estamos moi lonxe da
predición do economista John Maynard Keynes, que en 1930
asegurou que a tecnoloxía faría posible que aos seus netos
bastaríalles con traballar quince horas á semana, pero en moi pouco
tempo veremos a moitas empresas cambiar radicalmente a súa maneira
de funcionar e, con ela, variarán a cantidade e tipo de profesionais
que necesiten.
Que pasará
co soldo?
Tamén queda no aire
outra pregunta. Que pasa co salario? Menos días de traballo implica
unha menor remuneración? Ou a paga vai vinculada á produtividade e,
por tanto, se esta non sofre a nómina tampouco ten quefacelo? E como
afectará á pensión ou as prestacións por desemprego? Como se
reformará o cómputo das cotizacións?
A única proposta
política exposta ata o de agora é a da emenda (rexeitada) aos
Orzamentos Xerais de grupo político Más País, que
expuña destinar unha partida de 50 millóns de euros do fondo de
Recuperación e Resiliencia para ofrecer incentivos ás empresas que
participasen nunha proba piloto para implantar a semana laboral de 32
horas. Así, as empresas cobrarían un complemento que lles
permitiría manter intactos os salarios ata que se consolidase o
incremento de produción derivado do maior rendemento do empregado.
Máis
sostible
Tamén hai quen cre
que serviría para combater o cambio climático: traballar catro días
no canto de cinco reduciría o consumo enerxético en moitas empresas
e evitaría numerosos desprazamentos en coche. Claro, que estamos a
pisar o argumento anterior; é dicir, isto só vale se non
aproveitamos o descanso dos traballadores/as par que outros ocupen o
seu posto.
Ten que
impoñerse por lei?
Por último, tamén
habería que cuestionarse canto hai que facer antes de impoñer un
cambio así por lei. Ademais de insistir en sinalar a precariedade
como un dos maiores problemas do mercado laboral no Estado español e
o seu crecemento coa 'uberización' da economía, debemos lembrar que
numerosas empresas aínda non habilitaron o rexistro de xornada e
que, por tanto, en moitas delas bótanse horas extra que ás veces
nin se pagan.
Fonte e autora:
elcorreo.com. Iratxe Bernal
www.cigsaudelaboral.org